Δευτέρα 19 Σεπτεμβρίου 2016

Ωκυτοκίνη (oxytocin) - η ορμόνη τής αφοβίας, της φιλίας, τής αγκαλιάς. / Κορτιζολη - η ορμονη του φοβου, της επιθετικοτητας, της καταθλιψης. Οι θεραπευτικες δυνατοτητες της Ωκυτοκίνης.

Οι άνθρωποι έχουν δύο θεμελιώδεις συγκινήσεις: το θάρρος (δηλαδή την αφοβία) και το φόβο. Όπως και άλλοι οργανισμοί, έχουν συνήθως μια από τις δύο ακόλουθες ορμονικές απαντήσεις στα ερεθίσματα: 

Τα απειλητικά ερεθίσματα προκαλούν μια αύξηση της αδρεναλίνης και της κορτιζόλης. Τα καθησυχαστικά ερεθίσματα προκαλούν μια αύξηση της ωκυτοκίνης.

Μια άμεση απειλή προκαλεί την απάντηση πάλη-ή-φυγή που συνδέεται με την αδρεναλίνη. Η αδρεναλίνη επιταχύνει τον καρδιακό ρυθμό, την αναπνοή, ενεργοποιεί τους μυς και προωθεί την υπερ-επαγρύπνηση. Η συνεχής πίεση (περισσότερο από 15 λεπτά) αυξάνει μια άλλη ορμόνη, την κορτιζόλη. Η κορτιζόλη, μας κάνει κι αυτή υπερ-άγρυπνους, αλλά οι λειτουργίες της είναι αρκετά διαφορετικές από την προσωρινή εκτίναξη της αδρεναλίνης με σκοπό να μας απομακρύνει από τον κίνδυνο, και συχνά δυσμενείς.

Σε τέτοιες καταστάσεις συνεχούς πίεσης η κορτιζόλη παραμένει σε υψηλά επίπεδα, προκαλεί εθισμό εξουθενώνοντας τα επινεφρίδια, και αρχίζει να αποσυνθέτει σταδιακά οστά και μυς για να θρέψει το επικοινωνιακό-νευρικό σύστημα και τα ζωτικής σημασίας εσωτερικά όργανα. Μια άλλη παρενέργεια είναι ότι μας κάνει πεινασμένους, αναγκάζοντάς μας να ψάχνουμε για πολυθερμιδικά τρόφιμα.

Σήμερα, 6.000 χρόνια μετά από τη λόγω ερημοποίησης Σαχάρας-Μ.Ανατολής-Κ.Ασίας και συνεχών εντάσεων εμφάνιση των πολέμων (Raymond Kelly, Απόλεμες κοινωνίες και η αρχή τού πολέμου, Πανεπιστήμιο Μίσιγκαν / Warless societies and the origin of war, www.saharasia.org) οι μεγαλύτεροι παράγοντες διαρκούς άγχους τής πλειονότητας των ανθρώπων είναι αντικοινωνικές πιέσεις από επιθετικά, ήδη εξαντλημένα άτομα. Αντιμετωπίζουμε τις απειλές υπό μορφή πιθανής απώλειας εργασίας, πίεσης να αντέξουμε στο κυκλοφοριακό, το θόρυβο, τα τρομολαγνικά ΜΜΕ, τις δυσαρμονικές σχέσεις κ.λπ. Ο οργανισμός μας έχει δυο επιλογές: αναζήτηση στοργής ή περισσότερη κορτιζόλη. Η κορτιζόλη είναι πολύ «σκληρή» στους ανθρώπους, έτσι όλες αυτές οι απειλές γίνονται ακόμα πιο επικίνδυνες...

Ευτυχώς έχουμε έναν ενσωματωμένο μηχανισμό για τις πιέσεις, που αποτελεί τη βάση της εναλλακτικής απάντησής μας στα ερεθίσματα, μιαν άλλη ορμόνη, την ωκυτοκίνη.

Εκτός από τη λειτουργία της στη δημιουργία τρυφερών σχέσεων, τον τοκετό και τη γαλακτοπαραγωγή, η ωκυτοκίνη αντιμετωπίζει τις συνέπειες της κορτιζόλης. Αυτή η αντιαγχωτική επίδραση της ωκυτοκίνης είναι μια πρόσφατη ανακάλυψη, και πολύ συναρπαστική, επειδή δείχνει το δρόμο για καλύτερη υγεία με εξ ολοκλήρου φυσικά, ατοξικά μέσα.

Αφοβία - Ωκυτοκίνη, φέρνουν ευτυχία, γενναιοδωρία:
Αντιαγχωτική ορμόνη
Φέρνει ηρεμία
Ελαττώνει τους εθισμούς & το σύνδρομο στέρησης
Αυξάνει την ερωτική δεκτικότητα
Αισιοδοξία
Διευκολύνει την εκμάθηση
Επισκευάζει, θεραπεύει και αποκαθιστά
Επιταχύνει τη θεραπεία των τραυμάτων
Ελαττώνει την αίσθηση του πόνου
Χαμηλώνει την πίεση του αίματος, προστατεύει από τις καρδιακές παθήσεις
Μας βοηθά πάντα να είμαστε θαρραλέοι

Φόβος - Κορτιζόλη, προκαλούν εθισμό, αυτo-καταστροφή :
Επιθετικότητα
Διέγερση, ανησυχία, καταπίεση
Ενεργοποιεί τους εθισμούς
Καταστέλλει την ερωτική διάθεση
Συνδεμένη με την κατάθλιψη
Τοξική στα εγκεφαλικά κύτταρα
Αποσυνθέτει τους μυς, τα κόκαλα και τις αρθρώσεις
Αποδυναμώνει το ανοσοποιητικό σύστημα
Αυξάνει τον πόνο
Φράζει τις αρτηρίες, συμβάλλει στις καρδιακές παθήσεις και την υψηλή πίεση αίματος
Παχυσαρκία, διαβήτης, οστεοπόρωση
Σχεδόν όλα τα αρνητικά αποτελέσματα των πίεσεων στο σώμα και το μυαλό συσχετίζονται με τα ανυψωμένα επίπεδα κορτιζόλης.
Αυτά περιλαμβάνουν:
χρόνια ανησυχία και κατάθλιψη, συναισθηματική υπερ-αντίδραση, αρνητικότητα, αύξηση βάρους, καρδιακές παθήσεις, υψηλή πίεση αίματος και αποδυναμωμένο ανοσοποιητικό.
Πολυάριθμες δραστηριότητες παράγουν ωκυτοκίνη: άσκηση, περισυλλογή, μασάζ, η φροντίδα κατοικίδιων, η συνεργασία με μια ομάδα αλληλοβοήθειας κ.ο.κ. Ακόμα μια από τις σημαντικότερες λεωφόρους για τη μείωση των πιέσεων και την αύξηση των επίπεδων ωκυτοκίνης βρίσκεται στις ήρεμες στενές σχέσεις μας. Στο βιβλίο του «Αγάπη & Επιβίωση», ο δρ Dean Ornish επισημαίνει ότι η αγάπη και η φιλικότητα είναι τόσο ισχυροί παράγοντες της υγείας, ώστε αν παράγονταν με μορφή χαπιών, οι γιατροί που δεν θα τα συνιστούσαν στους ασθενείς, θα ήταν ένοχοι κακής πρακτικής.
Μπορεί να αναρωτηθεί κανείς γιατί να μην μπορούμε να πάρουμε χάπια αυτής της χρήσιμης ορμόνης, της ωκυτοκίνης. Δυστυχώς, η ωκυτοκίνη δεν διασχίζει το φράγμα αίματος - εγκεφάλου. Πρέπει να την παράγουμε φυσικά στον εγκέφαλο για να βελτιώσουμε την προοπτική μας στη ζωή (ή να την εγχύσουμε  με  μεγάλη ακρίβεια σε μια μικροσκοπική περιοχή του εγκεφάλου με ειδικό εξοπλισμό, πράγμα όχι ιδιαίτερα πρακτικό).
Η ωκυτοκίνη θα μπορούσε να ονομαστεί «ορμόνη τής φιλίας» και «ορμόνη τής αγκαλιάς». Την παράγουμε φυσικά όταν αγαπάμε, αγαπιόμαστε, ανατρέφουμε, προσφέρουμε με αυταπάρνηση ή έχουμε στοργική επικοινωνία. Η ωκυτοκίνη δεν είναι σε καμία περίπτωση η νευροχημική ουσία πίσω από  επιθετικότητα («μήνιν», μένος, μανία) ούτε πισω απο σεξουαλική βία, που είναι αντίθετη προς την ερωτική ανταπόκριση.
Όταν επιλέγουμε να κάνουμε έρωτα αποφεύγοντας τις αγχωτικές εναλλαγές εντάσεων με το συνοδευτικό θυμό τους, τη δυσαρέσκεια και την αποθάρρυνση, και ερωτοτροπώντας ανιδιοτελώς, στοργικά και ισορροπημένα, μπορούμε να βελτιώσουμε πολύ την υγεία και την ευημερία μας. Αυτή η αλλαγή ίσως χρειαστεί χρόνο και τα αποτελέσματα έρχονται σταδιακά. Αλλά η αρμονική συνύπαρξη θα οδηγήσει σε μεγάλες βελτιώσεις σε εκπληκτικά σύντομο χρονικό διάστημα.
Δεν θα μπορούσαμε να αγαπάμε και να ερωτευόμαστε χωρίς ωκυτοκίνη. Δε θα φοβόμασταν χωρίς κορτιζόλη. Αυτές οι διαφορετικές ορμόνες παράγουν αυτές τις αντίθετες συγκινήσεις, ακριβώς όπως η αγάπη και ο φόβος προκαλούν την παραγωγή αυτών των αντίστοιχων ορμονών. Με άλλα λόγια, αυτές οι ορμόνες και η συμπεριφορά λειτουργούν κυκλικά. Αυτό σημαίνει ότι με γνώση, θέληση και επαρκή ξεκούραση μπορούμε συνειδητά να κατευθύνουμε τη συμπεριφορά μας για να παράγουμε τις ευεργετικές ορμόνες.
Η ωκυτοκίνη είναι μια μοναδική νευροχημική ουσία: όσο περισσότερη ωκυτοκίνη παράγουμε, τόσο περισσότερο το σώμα και το μυαλό μας ανταποκρίνονται σε αυτή. Τα νευρικά κύτταρα αυξάνουν τους υποδοχείς ωκυτοκίνης, καθιστώντας τους πιο ευαίσθητους στα αποτελέσματά της. Γίνεται όλο και ευκολότερο να είσαι στοργικός. Η ωκυτοκίνη είναι η νευροχημική βάση στην παροιμία «όσο περισσότερο δίνετε, τόσο περισσότερο παίρνετε». Η αφοβία, η αγάπη τείνει να αναπαράγει περισσότερη αφοβία και αγάπη, και ο φόβος τείνει να αναπαράγει περισσότερο φόβο. Εξαρτάται από μας και την αλληλοβοήθεια που δείχνουμε μεταξύ μας.

Πρόσφατα συμπεράσματα που καταδεικνύουν τη δύναμη της ωκυτοκίνης:
Η ωκυτοκίνη μειώνει το φόβο. (Huber, 2005)
Η ωκυτοκίνη επιταχύνει τη θεραπεία. Τα πληγωμένα χάμστερ θεραπεύονται δύο φορές πιο γρήγορα παρέα με ένα αδερφάκι, παρά στην απομόνωση (DeVries, 2004).
Η ωκυτοκίνη σταματά τη βουλιμία για γλυκά. (Billings, 2006).
Η ωκυτοκίνη μειώνει την αντικοινωνική συμπεριφορά. Η χορήγηση ωκυτοκίνης ομαλοποίησε την κοινωνική συμπεριφορά σε ζώα με συμπτώματα σχιζοφρένιας. (Lee, 2005)
Η ωκυτοκίνη προωθεί την υγιή κοινωνική συμπεριφορά. Η χορήγηση ωκυτοκίνης μειώνει τα συμπτώματα του αυτισμού. (Hollander, 2003)
Η ωκυτοκίνη μειώνει το στερητικό σύνδρομο των εθισμών. Όταν οι επιστήμονες τη χορήγησαν σε τρωκτικά εθισμένα στην κοκαΐνη, τη μορφίνη ή την ηρωίνη, οι αρουραίοι ελάττωναν τη δόση τους ή παρουσίαζαν λιγότερα συμπτώματα απόσυρσης. (Kovacs, 1998)
Η ωκυτοκίνη ηρεμεί. (Agren, 2002)
Η έλλειψη ωκυτοκίνης συνδέεται με την κατάθλιψη, ίσως επειδή τα υψηλά επίπεδα της ανταγωνίστριας κορτιζόλης είναι οι κύριοι ένοχοι στις διαταραχές κατάθλιψης και άγχους. (Uvnas-Moberg, 1999)
Η ωκυτοκίνη αυξάνει τη σεξουαλική δεκτικότητα, και έτσι εξηγείται γιατί ο τρυφερός ερωτικός τρόπος παραμένει ευχάριστος. (Pedersen, C.A., 2002), (Arletti, 1997)
Η ωκυτοκίνη μειώνει τα αποτελέσματα της κορτιζόλης. Τα αυξημένα επίπεδα ωκυτοκίνης στον εγκέφαλο μειώνουν τα επίπεδα κορτιζόλης στο αίμα. (Legros, 2003)
Η ωκυτοκίνη αυξάνει τη μακροζωία. Η συντροφικότητα αυξάνει τη μακροζωία (Υoung, 2004).
Η ωκυτοκίνη μπορεί επίσης να εξηγήσει γιατί οι στοργικοί άνθρωποι ζουν σημαντικά περισσότερο. (Cal Tech, 1998).
άρθρο «Αγάπη και φόβος», της Marnia Robinson, στην εφημερίδα Sun








«Oxytocin party»


Η ωκυτοκίνη, σύμφωνα με τις τελευταίες επιστημονικές έρευνες, αποτελεί τη βασική ορμόνη που εμπλέκεται στενά στη γέννηση των ερωτικών αισθημάτων. Η ορμόνη αυτή όταν εκκρίνεται από τον υποθάλαμο του εγκεφάλου μας προκαλεί αισθήματα χαράς και ευδαιμονίας και συνεπώς συμβάλλει στην ενδυνάμωση των ερωτικών αισθημάτων ενός ζευγαριού.

Οι ειδικοί γνωρίζουν από καιρό ότι αυτή η εγκεφαλική ορμόνη όποτε εκκρίνεται παράγει αισθήματα ευεξίας και ηρεμίας στο γυναικείο σώμα: η ωκυτοκίνη απελευθερώνεται κυρίως από τις γυναίκες κατά την τελική φάση της κύησης, αφού διευκολύνει τις συσπάσεις της μήτρας κατά τη διάρκεια του τοκετού. Εκκρίνεται επίσης κατά τον θηλασμό. Ομως, πιο πρόσφατες έρευνες αποκάλυψαν τον εξίσου αποφασιστικό ρόλο της ωκυτοκίνης σε ορισμένες κοινωνικές συμπεριφορές των ζώων και κυρίως στη συναισθηματική συμπεριφορά των ανθρώπων.

Πράγματι, κάποιες από αυτές τις έρευνες αποκάλυψαν ότι η λήψη αυτής της ορμόνης συνοδεύεται πάντα από αυξημένα αισθήματα εμπιστοσύνης και ενσυναίσθησης (empathy) μεταξύ των ανθρώπων. Στην Αυστραλία μάλιστα έγιναν πειράματα βελτίωσης των προβληματικών συζυγικών σχέσεων με χορήγηση ωκυτοκίνης. «Αισθάνομαι ευτυχής, σαν να είμαι ελαφρώς μεθυσμένη, αν και δεν έχω πιει τίποτα. Δεν μπορώ να σταματήσω να χαμογελώ. Θα περιέγραφα αυτή την κατάσταση σαν μια μορφή ευεξίας», διηγείται μια γυναίκα.

Το πώς ακριβώς δρα και επηρεάζει τη συναισθηματική διάθεση των ανθρώπων η ωκυτοκίνη δεν είναι ακόμη γνωστό. Ωστόσο, παρά την άγνοια των ειδικών, αυτή η «μαγική» ορμόνη που φαίνεται να διευκολύνει τη συναισθηματική ζωή των ανθρώπων αποτελεί τον αναμφισβήτητο πρωταγωνιστή στα «oxytocin party» που πραγματοποιούνται στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ.

Και δεν υπάρχει τίποτα το αφύσικο ή ύποπτο σε αυτά τα πάρτι και στη χορήγηση αυτής της ορμόνης, αφού παράγεται από το ανθρώπινο σώμα και επομένως είναι μια απολύτως φυσική ουσία. Αυτό τουλάχιστον ισχυρίζεται η γοητευτική ξανθιά Joy Norderstrom, ιδρύτρια της Joy of Romance Inc, της ιδιωτικής εταιρείας που προάγει τη συναισθηματική «επανεκπαίδευση» των ενήλικων Αμερικανών είτε μέσω ειδικών σεμιναρίων είτε με τη διοργάνωση «ερωτικών πάρτι».







ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΩΚΥΤΟΚΙΝΗΣ

Η υπάρχουσα βιβλιογραφία για την ωκυτοκίνη σε ζώα και ανθρώπους μαρτυρά αρκετούς θεραπευτικούς τομείς όπου μπορεί να αποδειχθεί ευεργετική η ωκυτοκίνη, όπως οι αγχώδεις διαταραχές (anxiety disorders) (π.χ. η κοινωνική φοβία [social phobia], η διαταραχή στρες μετά από ψυχοτραυματική εμπειρία, η διαταραχή άγχους αποχωρισμού [separation anxiety disorder]), οι διαταραχές με έντονη κοινωνική δυσλειτουργία (social dysfunction) (π.χ. ο αυτισμός, οι διαταραχές του φάσματος (spectrum) του αυτισμού, η σχιζοφρένεια), οι σεξουαλικές διαταραχές και η μεθοριακή διαταραχή προσωπικότητας (borderline personality disorder). 

Μέχρι σήμερα, κεντρικές επιδράσεις της ωκυτοκίνης στους κλινικούς πληθυσμούς έχουν αναφερθεί στον αυτισμό, στη διαταραχή στρες μετά από ψυχοτραυματική εμπειρία , στη σεξουαλική δυσλειτουργία, στη σχιζοφρένεια  και σε ένα υποσύνολο ασθενών με χρόνια δυσκοιλιότητα πασχόντων από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (irritable bowel syndrome) .

Η τελευταία αυτή μελέτη είναι μέχρι σήμερα η πιο μακροχρόνια (διάρκειας 13 εβδομάδων) και μεγάλη μελέτη που έχει αναφέρει κεντρικές επιδράσεις της ενδορρινικής ωκυτοκίνης. Σε ένα πληθυσμό 49 γυναικών με χρόνια δυσκοιλιότητα, αν και η ωκυτοκίνη δεν διέφερε από το placebo στις μετρήσεις της δυσκοιλιότητας, εμφάνισε όντως μια τάση μείωσης του κοιλιακού πόνου, των ενοχλήσεων και της καταθλιπτικής διάθεσης.

Αξιοσημείωτες είναι επίσης μικρές αρνητικές μελέτες της ωκυτοκίνης στην ψυχαναγκαστική-καταναγκαστική διαταραχή (obsessive-compulsive disorder) και την τριχοτιλλομανία (trichotillomania). Δεδομένων της αρχαίας προϊστορίας της ωκυτοκίνης και του γεγονότος ότι οι διαταράξεις των κοινωνικών σχέσεων αποτελούν εξέχον χαρακτηριστικό των περισσότερων μειζόνων ψυχιατρικών διαταραχών, οι οποιεσδήποτε θεραπευτικές επιδράσεις της ωκυτοκίνης πιθανότατα θα υπερβούν τα σύγχρονα διαγνωστικά όρια.

Πιο υποθετικά, η ωκυτοκίνη, ενεργώντας άμεσα στα νευρωνικά υποστρώματα της προσκόλλησης, μπορεί να είναι χρήσιμη ως «ενισχυτικό φάρμακο» (“augmentation agent”) στην ατομική ψυχοθεραπεία ή στην ψυχοθεραπεία ζεύγους (couple psychotherapy) . Οι σύνδεσμοι ανάμεσα στις ψυχοδυναμικές, αναπτυξιακές και νευροβιολογικές εννοιολογικές δομές αυξάνουν τις πιθανότητες οι ενισχυτικές της εμπιστοσύνης επιδράσεις της ωκυτοκίνης να μειώνουν τους αντανακλαστικούς, βασισμένους στον εγκέφαλο μηχανισμούς άμυνας που σχετίζονται με την αποστροφή προς την προδοσία . Οι επιδράσεις αυτές ίσως είναι ευεργετικές στην ψυχοθεραπεία, όπου οι μηχανισμοί άμυνας και η εξαρτημένη αποφυγή (conditioned avoidance) παρεμβαίνουν στις ψυχοθεραπευτικές αλλαγές . 

Η MDMA (3,4-μεθυλενοδιοξυμεθαμφεταμίνη), η οποία έχει ωκυτονινεργική δραστηριότητα, έχει μελετηθεί στο πλαίσιο αυτό. Από ευρύτερη σκοπιά, ο ρόλος της ωκυτοκίνης στο σχηματισμό των κοινωνικών αναμνήσεων και η ευεργετική της επίδραση όταν συνδυάζεται με κοινωνική υποστήριξη  μπορεί να ενισχύσει το σχεσιακό συστατικό πολλών θεραπευτικών παρεμβάσεων.

Περαιτέρω εξελίξεις όσον αφορά τις θεραπευτικές δυνατότητες της ωκυτοκίνης ίσως προκύψουν αν και όταν αναπτυχθούν φάρμακα λαμβανόμενα από το στόμα που θα έχουν ως στόχο το κεντρικό σύστημα ωκυτοκίνης. Η ωκυτοκίνη, ένα απλό πεπτίδιο, όταν χορηγείται από το στόμα ή ενδοφλεβίως, αποδομείται γρήγορα από τις πεπτιδάσες στο πλάσμα και στο έντερο. Επιπλέον, λόγω του αιματεγκεφαλικού φραγμού (blood-brain barrier), η ωκυτοκίνη στο πλάσμα διεισδύει ελάχιστα στο κεντρικό νευρικό σύστημα. Έτσι, η ενδορρινική χορήγηση – ένα σχετικά ασυνήθιστο σύστημα χορήγησης στην ψυχιατρική – είναι το πλέον αξιόπιστο σύγχρονο μέσο επίτευξης αποδείξιμων κεντρικών επιδράσεων .



Παρασκευή 9 Σεπτεμβρίου 2016

ΒΙΓΚΑΝ ΚΗΠΟΥΡΟΣ




Αν σου αρέσει να ασχολείσαι με τον κήπο, είτε για λόγους αισθητικής είτε για να έχεις τα δικά σου λαχανικά και φρούτα, το πιο πιθανό είναι πως έρχεσαι συχνά αντιμέτωπος/η μεδιάφορα έντομα και παράσιτα που άλλες φορές λιγότερο και άλλες περισσότερο σου "τρώνε το βιός". Αναθεματισμένα!

Ο Τζον Μάρσντεν στο βιβλίο του Οι Νεκροί της Νύχτας γράφει: 

Σκοτώνουμε όλες τις κάμπιες και διαμαρτυρόμαστε που δεν υπάρχουν πεταλούδες

Παρότι πολλοί ακούγοντας "παράσιτα" φαντάζονται εξαγριωμένα σμήνη ακρίδων και τρομακτικά τέρατα της κόλασης, στην πραγματικότητα το 90% των εντόμων που κυκλοφορούν στον κήπο σου όχι μόνο δεν είναι βλαβερά, αλλά περνούν απαρατήρητα. Δεν τα βλέπεις ποτέ. Και, αν χρησιμοποιείς εντομοκτόνα, πεθαίνουν κι αυτά.

Όμως η πολιτική που πρέπει να ισχύει σε κάθε βίγκαν κήπο είναι, ξεκάθαρα και χωρίς αστερίσκους, πως εδώ δεν πεθαίνει κανείς.  

Σημαίνει αυτό ότι δεν θα φας τελικά τους καρπούς του κόπου σου; Όχι απαραίτητα!

Αναζητώντας λύσεις και ιδέες από τον χώρο των λεγόμενων "βιολογικών" σκευασμάτων, ανακάλυψα ότι όταν ο κατασκευαστής λέει "βιολογικό", εννοεί για τον άνθρωπο.Βιολογικό σημαίνει ότι δεν κάνει κακό σε εμάς. Τα έντομα δεν είναι ποτέ μέρος της εξίσωσης και, πριν προλάβεις να σηκώσεις το χέρι για να πεις ότι στο κουτί γράφει πως τα διώχνει, δεν τα σκοτώνει, θα υποβάλω την ένστασή μου. Τα περισσότερα βιολογικά σκευάσματα σκοτώνουν τα "παράσιτα", απλώς το κάνουν με έναν υποτιθέμενο ήπιο τρόπο -- το ίδιο ήπιο με τις "ανθρωπιστικές" σφαγές των "βιολογικών" και "πιστοποιημένων" σφαγείων.

Για παράδειγμα, ο "βιολογικός" διατομίτης είναι έναάκακο εντομοκτόνο σε σκόνη που προέρχεται από κάποιο ορυκτό. Την πασπαλίζεις στα φυτά και σε απαλλάσει από έντομα ενώ είναι τόσο ασφαλές σκεύασμα που θεωρητικά δεν παθαίνεις τίποτα ακόμη κι αν φας λίγο. Τι κάνει στα έντομα ο διατομίτης; Κολλάει πάνω στο σώμα τους κι επειδή αποτελείται από μικροσκοπικές "λεπίδες", σκίζει αργά-αργά το σώμα τους κάτι που προκαλεί βασανιστικό και αργό θάνατο. Υποθέτω ότι δεν είναι και τόσο βιολογικό γι' αυτά.

Άλλες "βιολογικές" μέθοδοι αντιμετώπισης περιλαμβάνουν σκόνισμα των φυτών με θειάφι, χρήση πετρέλαιου και παγίδες με μπύρα ήοινόπνευμα στις οποίες εγκλωβίζονται και πνίγονται σαλιγκάρια και γυμνοσάλιαγκες. 

Είπαμε, βιολογικά μεν, αλλά για εμάς. Μακριά λοιπόν τόσο από χημικά όσο και από "βιολογικά".


Ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης, είναι ο βίγκαν τρόπος, ο οποίος τυχαίνει να είναι και ο αληθινά βιολογικός τρόπος. 

Αυτό σημαίνει κατ' αρχάς ότι πρέπει να πάψουμε να βλέπουμε αυτά τα πλάσματα ως εχθρούς μας. Δεν ήρθαν στον κήπο μας επειδή μας μισούν, ούτε επειδή είναι καθάρματα και τους αρέσει να κλέβουν τη σοδειά μας. Τα φυτά αποτελούν την τροφή μας, αλλά και την δική τους επίσης και θα πρέπει να είμαστε διατεθιμένοι να την μοιραστούμε. Νταξ, όχι 50-50 αλλά σίγουρα μπορούμε να τους προσφέρουμε κάτι!


Πώς μπορούμε να αντιμετωπίσουμε λοιπόν τους μικρούς "εισβολείς";

Το πρώτο βήμα, είναι να ξεκαθαρίσουμε ότι η λέξη "αντιμετώπιση" δεν σημαίνει ούτε θάνατο, ούτε πόνο, ούτε ακρωτηριασμό, ούτε δηλητηρίαση. Μόνο οι τύποι με τις άσπρες ποδιές το βλέπουν έτσι. Εμείς εννοούμε την εφαρμογή μεθόδων που μπορούν με ειρηνικό τρόπο να ρυθμίσουν την συνύπαρξη των ειδών τόσο μαζί μας όσο και με τον κήπο μας.

Για να έχουμε ένα όμορφο και υγιή κήπο, θα πρέπει να είμαστε κι εμείς μέρος του. Αν περάσεις λίγες ώρες δίπλα στα φυτά σου, θα εκπλαγείς από το πόσο σύνθετος, περίπλοκος και όμορφος είναι ο κόσμος των εντόμων. Θα δεις δεκάδες διαφορετικά είδη, πανέξυπνους τρόπους διαχείρισης της τροφής τους, μυστηριώδεις φωλιές και πλάσματα που για το μέγεθός τους αποτελούν πρότυπο νοημοσύνης.

Ακολουθώντας τους παρακάτω τρόπους, που προτείνω εγώ αλλά προφανώς δεν είναι και οι μοναδικοί, θα μπορέσεις να ζήσεις αρμονικά με τα έντομα, τα σαλιγκάρια ή τις κάμπιες στον κήπο σου και να απολαμβάνεις το πεπόνι σου χωρίς τύψεις.


Φυτά - Προσφορές  
Μπορείς να φυτεύεις, εδώ κι εκεί, ορισμένα φυτά που τα προορίζεις ως "θυσία". Τα πιο δελεαστικά είναι φυτά από διάφορες οικογένειες λαχανίδων, που θα προσελκύσουν αρκετά έντομα και θα τους προσφέρουν τα νόστιμα φύλλα τους. Έτσι, περισσότερα από τα ωφέλιμα για σένα φυτά θα γλιτώσουν.


Κομπόστ
Αν έχεις τον χώρο και τη δυνατότητα, φτιάξε ένα μικρό χώρο κομποστοποίησης.Ένα μικρό κουτί στο έδαφος από ξύλα, τσιμεντογωνίες ή παλιά λάστιχα αυτοκινήτου στοιβαγμένα το ένα πάνω στο άλλο, είναι μια χαρά λύση. Εκεί μέσα μπορείς να πετάς φλούδες από φρούτα,λαχανικά και γενικά οργανική ύλη η οποία κομποστοποιείται αργά και την επόμενη χρονιά θα είναι πολύ πιο χρήσιμη απ' ότι αν πετούσες τα πάντα στα σκουπίδια.Ορισμένα έντομα από τον κήπο σου, θα ήταν πανευτυχή αν τα έπιανες και τα έριχνες μέσα ή δίπλα στο κουτί με το κομπόστ σου, καθώς θα είχαν άπειρη τροφή και, αν γουστάρουν να φύγουν, μπορούν να το κάνουν.


Μετακόμιση
Δέχομαι ότι πολλοί μπορεί να έχουν πρόβλημα με αυτή τη μέθοδο, αλλά επειδή τα έντομα δεν είναι πεινασμένες ύαινες, ξέρεις ότι μπορείς να τα μετακινήσεις. Κάμπιες, ακρίδες ή άλλα έντομα που είναι αρκετά μεγάλα μπορούν εύκολα να τοποθετηθούν σε ένα πλαστικό ποτηράκι. Στη συνέχεια μπορείς να αφήσεις τα μικρούλια κάπου αλλού -- είτε σε ένα από τα φυτά-προσφορές σου, είτε κάπου παρακάτω όπου κρίνεις πως υπάρχουν άγρια πράσινα φυτά που μπορούν να φάνε.


Θηρευτές
Παρότι εμείς δεν τρεφόμαστε με ψείρες και άρα δεν έχουμε καμία δουλειά να τις σκοτώνουμε, οι πασχαλίτσες έχουν! Ηπασχαλίτσα για όσους δεν ξέρουν είναι ένα συμπαθέστατο έντομο και οι ψείρες είναι αγαπημένος τους μεζές. Αν κάποιο φυτό σου υποφέρει από ψείρες (αφίδες) και δεν βλέπεις πασχαλίτσες κάπου κοντά, προσπάθησε να βρεις δύο και να τις αφήσεις στο φυτό που έχει το πρόβλημα. Όχι μόνο θα σε απαλλάξουν από τις ψείρες μέσα σε λίγες μέρες, αλλά θα καλέσουν κι άλλες πασχαλίτσες εκεί και θα γίνει πραγματικό τσιμπούσι.

Ενόχληση
Σε κάποιες περιπτώσεις μπορείς να γίνεις απλώς ενοχλητικός. Η ενόχληση είναι ενόχληση,αλλά επειδή δεν είναι ούτε θανατηφόρα ούτε επώδυνη μπορεί να αποτελέσει λύση σε παρείσακτους όπως τα σαλιγκάρια. Οι πιο διαδεδομένοι ειρηνικοί τρόποι απομάκρυνσης είναι οι λωρίδες χαλκού και το πριονίδι, που μπορείς να τα βάλεις σε στρατηγικά σημεία "εισόδου" στον κήπο. Ο χαλκός προκαλεί στα σαλιγκάρια μικροσκοπικά ηλεκτρικά ερεθίσματα παρόμοια με αυτό που νιώθεις αν βάλεις μπαταρία στη γλώσσα σου. Το πριονίδι τους ενοχλεί γιατί είναι ερεθιστικό, τους πιάνει φαγούρα και μετά τρέχουν σπίτι και ζητάνε από τη γυναίκα να τους ξύσει. Προσοχή όμως, να ζητάς πριονίδι από απλό ξύλο και όχι από μελαμίνη, επεξεργασμένο ή βαμμένο γιατί αυτά περιέχουν διάφορα χημικά μεταξύ των οποίων και αρσενικό.


Αντιπερισπαμός
Είναι καλή συνήθεια να πετάς στον κήπο σου, κοντά σε φυτά που βλέπεις ότι δέχονται επίθεση από έντομα, μερικά υπολλείματα από τα φρούτα και τις σαλάτες που τρως. Η μυρωδιά του φρεσκοκομμένου μαρουλιού ή του ζουμερού ροδάκινου θα τα προσελκύσει και θα προτιμήσουν να φάνε αυτό παρά τα φυτά σου. Ίσως χρειαστεί να βάλεις κι εσύ ένα χεράκι, σπρώχνοντάς τα με μια παλιά οδοντόβουρτσα ώστε να πέσουν από το χρήσιμο φυτό σου και να πλησιάσουν το δέλεαρ.


Φτιάξε εμπόδια
Αν έχεις σπορείο με νεαρά φυτά ή τα φυτά σου είναι ακόμη αρκετά μικρά, ένα ισχυρό όπλο στα χέρια σου είναι τα άδεια μπουκαλάκιανερού και χυμών. Απλώς κόψε τον πάτο και το στόμιο έτσι ώστε να δημιουργήσεις ένα κύλινδρο, κάρφωσέ το στο χώμα γύρω από το φυτό και, τέλος. Τα περισσότερα έρποντα έντομα, τα σαλιγκάρια καθώς και ο διάσημος κρεμμυδοφάγος δεν θα μπορούν να πλησιάσουν το φυτό σου.

Δίχτυα
Σε πολλές περιπτώσεις ένα δίχτυ μπορεί να είναι ιδανική λύση για να προστατέψεις φυλλώδη λαχανικά, φρούτα και μεγάλους ή ζουμερούς καρπούς, π.χ. ντομάτες, σταφύλια,βερύκοκα κ.ά. Θα χρειαστείς ένα δίχτυ αρκετά λεπτό ώστε να μην μπορούν να μπουν έντομα και πουλιά αλλά διαφανές ώστε να περνάει το φως. Το τούλι συνήθως είναι γαμάτο. Φτιάξε μικρά "πουγκάκια" γύρω από τους καρπούς ή τα τσαμπιά, δένοντας την άκρη στο κλαδάκι.


Αυτά είναι λίγα αλλά αποτελεσματικά κολπάκια για να διατηρείς όχι μόνο τη φήμη του καλύτερου κηπουρού στη γειτονιά, αλλά και του πιο συμπονετικού. 

Καλές σοδειές!


Υ.Γ.: Μοιραία, ένα μέρος της καλλιέργειάς σου δεν θα γλιτώσει. Ό,τι κι αν κάνεις, είναι σίγουρο πως οι μικροί εισβολείς θα βρουν τρόπο να τσιμπολογήσουν. Προσπάθησε απλά να διαγράψεις από μέσα σου την νοοτροπία της αψεγάδιαστης σοδειάς. Θα φας εσύ, θα φανε κι αυτά. Μοιράσου. Το κακό θα είναι πολύ μικρότερο από αυτό των χημικών και τουθάνατου.

Συνυπαρξη